کد خبر : 3901
تاریخ انتشار : پنجشنبه ۲۴ بهمن ۱۳۹۸ - ۱۴:۳۸
بازدید : 79

میرسیدعلی همدانی

میرسیدعلی همدانی

امیر سیدعلی‌بن‌شهاب[۱] معروف به میر سید علی همدانی (زاده: ۱۲ رجب ۷۱۴ هجری قمری همدان – درگذشت: ذیحجه ۷۸۶ هجری قمری، کُنَر) عارف، عالم، شاعر ایرانی قرن هشتم و از مبلغان عمده اسلام در کشمیر هند و از بزرگان سلسله کبرویه بود. بیش از ۱۱۰ اثر به وی منسوب است. از وی به عنوان «امیر کبیر» و «شاه همدان» نیز نام برده شده‌است. بنا به برخی تحقیقات سید

امیر سیدعلی‌بن‌شهاب[۱] معروف به میر سید علی همدانی (زاده: ۱۲ رجب ۷۱۴ هجری قمری همدان – درگذشت: ذیحجه ۷۸۶ هجری قمری، کُنَرعارف، عالم، شاعر ایرانی قرن هشتم و از مبلغان عمده اسلام در کشمیر هند و از بزرگان سلسله کبرویه بود. بیش از ۱۱۰ اثر به وی منسوب است. از وی به عنوان «امیر کبیر» و «شاه همدان» نیز نام برده شده‌است. بنا به برخی تحقیقات سید روح‌الله خمینی از نوادگان وی می‌باشد.[۲][۳]

پدر وی حاکم همدان و از سادات حسینی بود.

از او آثاری در علوم غریبه بجای مانده‌است.[۴]

تبلیغ اسلام

وی برای تبلیغ اسلام سفرهای دریایی و زمینی مختلفی انجام داد از جمله: حجاز و سایر نقاط عربستان مشهد، اغلب شهرهای آسیای میانه، قفقاز، آذربایجان، سریلانکا، تبت، اما مهم‌ترین اثر وی در کشمیر ثبت شده‌است.

وی دو بار طی سال‌های به کشمیر سفر کرد و در محله‌ای بنام علاء الدین پوره در شهر سرینگر کنونی در کنار رودخانه جهلم مستقر شد. قطب الدین از سلسله شاهمیری بر آن منطقه حکومت می‌کرد. وی برای ساخت مدرسه دینی و کتابخانه‌ای در این منطقه اقدام کرد و هزاران نفر بدست وی به اسلام وارد شدند.

آثار هنری

مهاجرت او و صدها تن دیگر از دروایش ایرانی پیروش و ایرانیان دیگر به کشمیر، موجب انتقال هنرهایی ایرانی همچون شالبافی، بافندگی، سفالگری و خوش‌نویسی شد.

وی که به قصد حج از کشمیر خارج شده بود، به دعوت حاکم پاخلی چند روزی آنجا اقامت گزید اما به دلیل بیماری در همان‌جا درگذشت. پیکرش را به ختلان (کولاب) جایی که مسجد و مدرسه‌ای احداث کرده بود منتقل کرده و به خاک سپردند.

وی همچنان در کشمیر و تاجیکستان هواداران فراوانی دارد. لقب شاه همدان در کشمیر به وی داده شده و هنوز هواداران او در «خانقاه مولا» یا «زیارتگاه شاه همدان» در کنار رود جهلم کشمیر حضور می‌یابند.

در تاجیکستان نیز خصوصاً پس از فروپاشی شوروی بیش از پیش مورد توجه قرار گرفت. تصویر و شعری از وی بر روی اسکناس‌های ۱۰ سامانی در این کشور آمده‌است.

هر که ما را یاد کرد ایزد مر او را یار بادهر که ما را خوار کرد از عمر برخوردار باد
هر که اندر راه ما خاری فکند از دشمنیهر گلی از باغ وصلش بشکفد بی خار باد
در دو عالم نیست ما را با کسی گرد و غبارهر که ما را رنجه دارد، راحتش بسیار باد

اقبال لاهوری دربارهٔ وی سروده است:

سید السادات، سالار عجمدست او معمار تقدیر امم
تا غزالی درس ﷲ هو گرفتذکر و فکر از دودمان او گرفت
مرشد آن کشور مینو نظیرمیر و درویش و سلاطین را مشیر
خطه را آن شاه دریا آستینداد علم و صنعت و تهذیب و دین
آفرید آن مرد، ایران صغیربا هنرهای غریب و دلپذیر
یک نگاه او گشاید صد گرهخیز و تیرش را به دل راهی بده

بنا به نظر عمادالدین باقی، سید روح‌الله خمینی از نوادگان وی است. در دوران پهلوی از این موضوع به عنوان بهانه‌ای برای «هندی زاده» نامیدن وی استفاده شد که خشم مردم را در پی داشت.[نیازمند منبع]

از اشعار معروف میر سید علی همدانی که در مقبرهٔ ایشان به نمایش گذاشته شده‌است:

پرسید عزیزی که علی اهل کجاییگفتم به ولایات علی کز همدانم
نی زان همدانم که ندانند علی رامن زان همدانم که علی را، همه دانم

جستارهای وابسته

منابع

  1.  میرسیدعلی همدانی و آثار او
  2.  غلامرضا گلی زواره. «سید علی همدانی، مبلغ اسلام در کشمیر». سایت حوزه به نقل از مجله مبلغان. ص. مهر و شهریور ۱۳۸۵، شماره ۸۲.
  3.  «شاه همدان در ختلان». جدیدآنلاین. ۱۱ شهریور ۱۳۸۷.
  4.  حُروف، اَسْرار، یکی از علوم خفیه

نیز نگاه کنید

پژوهش‌هایی دربارهٔ میر سیّد علی همدانی در پاکستان و مساعی دکتر محمّد ریاض در همدانی شناسی، عارف نوشاهی، فصلنامهٔ «نقد و تحقیق» دهلی‌نو، سردبیر: سید نقی عباس (کیفی)، جلد ۱، شماره ۲، صص ۲۲-۷، آوریل-ژوئن ۲

برچسب ها :

ناموجود
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : ۰
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.